En este momento estás viendo Hormigas, esas amigas que alborotan a los peces…

Hormigas, esas amigas que alborotan a los peces…

Hace muchos años, en mis inicios en esto de la pesca con mosca, tuve una tarde de pesca entre gloriosa y odiosa.

Todo sucedió en el río Cardener, en un tramo de pesca hoy inundado, sí, inundado por un embalse denominado La Llosa del Cavall.

Ese tramo, encajonado por altas paredes de conglomerado, me dio muchas jornadas gloriosas de pesca.

Pero una de esas jornadas, como digo, fue entre gloriosa y odiosa.

Estar delante de un enorme enjambre de hormigas aladas, cayendo al agua cual gotas de lluvia, y ver las truchas en un frenesí alocado succionando ejemplar tras ejemplar pone a un pescador taquicárdico.

Por fortuna llevaba una imitación en mi caja.

Pero, desgraciadamente, solo llevaba una.

Pasé de un enorme momento de pesca a un estado profundo de frustración.

Ellas querían hormigas.

Dijeron que na de na a cualquier otra cosa de mi caja.

Hasta hace bien poco la pesca con imitación de hormiga no ha sido ni mucho menos la que más he utilizado. Pero algunas jornadas locas me han devuelto a la realidad, incluso pescando sin ver a estos magníficos insectos pululando por el río.

Un buen amigo, Josep Piguillem, alias «Pigui», me decía que las truchas comían hormigas porque les molaba el ácido fórmico que estas tienen.

De ser verdad…

¿podríamos decir que las truchas se chutan con hormigas?

Sobre estas intrigantes criaturas podríamos decir muchas cosas, pero me quedaré con algunos detalles que pueden resultar interesantes para el pescador.

Las hormigas pertenecen a la familia Formicidae, dentro del orden de los himenópteros, el mismo gran grupo en el que encontramos abejas y avispas.

Las alas aparecen en los individuos reproductores, machos y futuras reinas. Durante los vuelos nupciales se produce el apareamiento y posteriormente las hembras fecundadas pierden las alas y buscan un lugar adecuado para iniciar una nueva colonia.

Estos vuelos pueden concentrar enormes cantidades de hormigas aladas y, cuando muchas terminan sobre el agua, los peces disponen durante un tiempo de una fuente de alimento extraordinariamente abundante.

Y ahí es donde empezamos a ponernos nerviosos los pescadores.

Hormiga realista JLQUINTAS
Hormiga realista Joaquín .L. Quintás

 

El mundo de las hormigas es muchísimo más complejo de lo que parece. Existe una enorme diversidad de especies y distinguirlas correctamente no siempre es sencillo.

Yo, que visito Pirineos, llegué a interesarme por especies del género Formica, pero eso no significa que desde ese momento pudiera pasearme por prados y ríos identificando hormigas como quien reconoce al vecino.

Esta forma de actuar es bastante habitual entre algunos cofrades, que no dudan en identificar muchos insectos sin tener ni siquiera las claves delante.

Si alguno desea cuidar la humildad, que se vaya de muestreos con algún equipo de entomólogos.

Lo digo por propia experiencia.

A la memoria me vienen varios amigos y escenas en las que, en tono serio y seguro, dictaminaron:

—Esa hormiga es una Formica rufa.

Pues eso…

Hormiga realista JLQUINTAS2
Hormiga pescadora propuesta de Joaquín L. Quintás

 

¿Y qué llevamos en la caja?

Sobre el montaje de estas artificiales deberíamos tener presente, como siempre, tamaño, color y silueta.

Negros o, mejor dicho, tonos negruzcos y grises, además de rojizos y cobrizos, pueden servirnos para construir diferentes propuestas.

Después podemos decidir hasta dónde queremos llegar con la imitación.

Podemos montar algo de conjunto, buscar algunos atributos reconocibles del insecto —forma, tamaño, color…— o adentrarnos en el mundo de las moscas realistas, que ya es otra historia y no siempre tiene como objetivo final la pesca.

Sea cual sea vuestra intención, os propongo algo sencillo.

Llevad un pequeño bote con alcohol al 70 %. Si os encontráis con una aparición importante de insectos, podéis recoger algún ejemplar y observarlo después tranquilamente en casa.

Tendréis delante el modelo real para jugar a «imitar».

Y esto, evidentemente, no sirve solo para las hormigas.

 

IMG_3559
Bote tipo carrete fotos
IMG_3560
Un par de insectos para imitar, entre ellos una hormiga

 

En este artículo podéis ver varios montajes que me facilitaron Joaquín Herrero y Joaquín L. Quintás.

Hormiga alada negra foam (JHerrero)
Propuesta alada negra base foam de Joaquín Herrero
Obrera marrón parachute Joaquín Herrero
Obrera marrón parachute de Joaquín Herrero

 

No hace falta convertir nuestra caja en un catálogo mundial de formícidos.

Unas cuantas propuestas con diferentes tamaños, colores y siluetas pueden sacarnos de más de un apuro cuando las hormigas aparecen sobre el agua.

Porque una cosa he aprendido.

Cuando las truchas deciden que quieren hormigas…

pueden decir que na de na a todo lo demás.

Y si aquel día solo lleváis una, como me ocurrió a mí, quizá sea conveniente llevar también una caja de infusiones tranquilizantes.

Comparte en tus redes sociales:

Ferran

Desde pequeño he estado vinculado al río. No puedo pasar por un curso de agua sin detenerme. Escuchar el rumor de sus aguas, ver y sentir la fauna. Son muchas las sensaciones de las cuales no puedo prescindir. Con este blog busco compartir estas dos facetas. Por un lado, mi compromiso por el bienestar de los ríos. Por otro, trasladaros informaciones útiles que puedan aportaros algo interesante para practicar la pesca sin muerte o sencillamente para acercaros a dar un paseo agradable. Ferran

Esta entrada tiene 0 comentarios

  1. David

    Buen artículo Ferrán, y muy curiosos algunos datos que desconocía, como la existencia de hormigueros sin reina.
    Algo similar me pasó a mi el día que pesqué mi primer barbo a mosca. Puedes comprender la frustración de ver el río como un herbidero, después de días y días intentando pescar el primero, y que ignorasen los escarabajos, avispas, ninfas… y cualquier mosca que les presentara. Por suerte éstos no suelen ser tan selectivos como las truchas y alguno que otro puede engañar con la imitación de un pequeño tricóptero negro… Desde entonces nunca faltan las hormigas en mi caja.
    Bueno, ya queda poquito para disfrutar otro año más de la pesca con ellas. ¡Un abrazo!

    1. Ferran

      Cierto David, no deja de sorprender como les atraen las hormigas ante otros insectos en el río. Un abrazo

  2. Paco R.

    Un artículo sumamente interesante Tito, nunca terminaremos de comprender y aprender de las hormigas y sus posibilidades de ser imitadas para el mundillo de la pesca con mosca. Gracias.
    Paco R.

    1. Ferran

      Son todo un mundo. Siempre me han llamado la atención Paco. Un abrazo

  3. guli

    Tito, otro artículo más que interesante. Siguiendo tu consejo de ayer , hoy probé una negra en parachute, en un 16 (en Hecho) y premio!! Muchas gracias por este magnífico blog y ánimo para tus futuras entradas!!!

    1. Ferran

      Me alegro Guli!!! en Hecho te aconsejo utilizar también hormiga en un color cobrizo tirando a marrón. Se agradece el comentario sobre el blog ;-). Un saludo

  4. Jordi

    Dios mio cuanto tengo que aprender aun , gracias Ferran por tus escritos , espero que nos veamos pronto . Salut .

    1. Ferran

      Jordi, una cosa es saber más por la curiosidad que uno tiene y otra es lo que necesitas saber para pescar con ellas. Con llevar unas negras y otras marroncitas vas sobrado ;-). Nos vemos un día de estos. Un abrazo

  5. josep lara

    Interessantisim el tema de les formigues, no creia que hi hagues tant per apendre sobre elles, felicitats pel blog i anims per continuar amb ell, jo estare al cas.

    1. Ferran

      Josep, les formigues son molt interessants peró com deia al Jordi, per pescar no cal fer una tesis ;-). Salut i gràcies per participar

Deja una respuesta

11 − nueve =